Typography

Een jaar nadat Safhinaz Zerrouy door haar man werd vermoord in Irak wordt haar moeder Dina Meijer uit Drachten nog altijd gekweld door vragen. Wat is er gebeurd met haar dochter en waar zijn haar kleinkinderen? Drie rode hartballonnen. Een voor de zevenjarige Gulistan, een voor Sheristan van zes en een voor de vier jaar oude Conkiy.

Opgelaten en uit het zicht verdwenen tijdens de herdenkingsdienst ter ere van hun moeder: de 24-jarige Safhinaz Zerrouy uit Drachten die vorig jaar op 15 februari in de Noord-Iraakse stad Zakho werd vermoord door haar echtgenoot.

Jarenlange onzekerheid
Nog altijd weet hun 61-jarige oma Dina Meijer niet waar ze zijn, haar kleinkinderen van wie ze alleen de oudste ooit in de armen sloot. En dat doet pijn. Meijer zag haar enige dochter, de jongste van haar vijf kinderen, in 2010 voor het laatst. Safhinaz vertrok met haar negen jaar oudere echtgenoot, een naar Nederland gevluchte Koerd die jarenlang in het azc in Drachten woonde, naar het land waar hij vandaan kwam.

Jarenlang wist Dina niet waar Safhinaz was. Tot die ene afschuwelijke dag, 16 februari 2016, waarop ze hoorde dat haar kind was omgebracht door de man voor wie ze alles had achtergelaten. ,,Ze was dood, maar verder wist ik niets. Wat is er gebeurd? Hoe is het met de kinderen? Niemand had antwoorden. En nog altijd ben ik niet veel wijzer.’’

Wekenlang verkeerden Dina, haar Marokkaanse ex-man en hun vier zonen in de veronderstelling dat hun dochter en zusje door haar echtgenoot op een open vlakte buiten hun woonplaats Zakho was doorzeefd met kogels uit een kalasjnikov. Ze baseerden zich op de berichtgeving op de Engelstalige website van de Koerdische nieuwszender NRT. Andere bronnen hadden ze niet.

Schot in het hoofd
Een team van Friese familierechercheurs ontkrachtte dit verhaal uiteindelijk. ,,Het zat compleet anders’’, zegt Joris van Eijndhoven, die samen met zijn partner Melena Blauw Dina’s steun en toeverlaat is. ,,Uit de Irakese politierapporten bleek dat Safhinaz in huiselijke sfeer is omgebracht. Een pistoolschot door het hoofd. Ze was onmiddellijk dood.’’

Ondertussen was het lichaam van Safhinaz weer thuis. Kort na de moord was ze in Zakho al ter aarde besteld. Onverdraaglijk voor haar familie in Nederland die alles op alles zette om haar in Drachten te kunnen herbegraven.

Er moest bijvoorbeeld binnen 24 uur bijna 7000 euro worden overgemaakt naar het bedrijf dat Safhinaz ging repatriëren. Een bedrag dat Dina, die de kost verdiende met schoonmaakwerk, niet zomaar op haar spaarrekening had staan. ,,Er kon geen regeling vanaf. Achteraf betalen of in termijnen? Niks.’’

In tranen: ,,Ik heb twintig dagen op haar lichaam gewacht. Dat waren de moeilijkste weken in mijn leven. Wachten op je kind. Niet weten hoe ze er uitziet.’’

Ergste schok
De ergste schok wachtte haar op Schiphol. ,,Ik wilde m’n kind zien. Je bent moeder, hè. Ik wilde afscheid nemen, maar ook zeker weten dat zij het was. Wilde het met mijn eigen ogen zien. Ik had een schaartje bij me om een paar van haar prachtige lokken af te knippen. Voor mezelf en haar kinderen.’’

Ze had zich voorbereid op het ergste, maar toen de kist open ging wist ze niet wat ze zag. Safhinaz had helemaal geen haar meer. Ze was niet netjes geknipt of geschoren, maar toegetakeld met een schaar. Kale plekken en hier en daar nog een pluk haar. ,,Het was te gruwelijk voor woorden’’, zegt Dina, die destijds bij de aanblik flauwviel.

Hoewel ze warme herinneringen koestert aan de rit met het lichaam van Safhinaz terug naar Drachten – ,,ik had m’n hand op haar deken en heb de hele reis tegen haar gepraat’’ – en de troostende afscheidsceremonies in Drachten op 5 maart, heeft de repatriëring alleen maar meer vragen opgeroepen. ,,Wie heeft mijn dochter het haar ontnomen? Wie heeft haar dit aangedaan? En waarom?’’

De onzekerheid is slopend. Alleen met kalmeringspillen komt Dina de dag door. Ze slaapt slecht, werkt niet meer en gaat niet meer op stap. ,,Ik moet weten wat er gebeurd is, anders kan ik dit niet afsluiten. Maar de belangrijkste vraag is natuurlijk hoe het met de kinderen gaat. Het laatste wat we gehoord hebben, is dat ze bij Safhinaz’ schoonouders zijn. We kunnen dit niet checken, geen idee waar we die mensen kunnen bereiken. We hebben nul contact. Geen adres.’’

Tien jaar cel
Ook de Nederlandse autoriteiten – Buitenlandse Zaken in Den Haag en het consulaat in het Irakese Erbil – kunnen Dina niet aan alle antwoorden helpen. ,,We doen wat we kunnen. Maar wat we bijvoorbeeld niet kunnen, is zomaar mensen gaan opsporen in Irak. Die bevoegdheid is er niet’’, zegt woordvoerder Daphne Kerremans. De toedracht van de moord achterhalen, is volgens haar al net zo ingewikkeld. ,,Safhinaz’ man is geen Nederlander. De Iraakse autoriteiten geven ons geen informatie.’’

Toch ontvangt het consulaat in Erbil precies een jaar na de moord de rechtelijke uitspraak van oktober. De tekst, 28 kantjes in het Arabisch, wordt dezelfde dag nog naar Drachten gestuurd. Uit de enige alinea in het Engels blijkt dat het vermoeden bestaat dat Safhinaz’ moordenaar schizofreen is. Hij heeft tien jaar cel gekregen.

Dina koestert de hoop dat ze hem ooit nog in de ogen zal kijken. En misschien gaat dat lukken met hulp van de ingeschakelde John van den Heuvel met zijn RTL 4-programma Vermoord in het buitenland. ,,Ik wil dat hij ziet wat hij heeft aangericht. Ik wil de spijt in z’n ogen zien.’’ Maar het liefste van alles wil ze Gulistan, Sheristan en Conkiy in de armen sluiten. Of ze dan mee teruggaan? ,,Mijn instinct zegt van wel. We moeten doen wat het beste is voor de kinderen.’’

 

Bron: LC 04-03-2017